Kilo verme sürecindeki şu klişe cümleleri hepimiz duymuşuzdur: “Su içsem yarıyor” “Az yiyorum ama kilo veremiyorum” ya da “Metabolizmam çok yavaş”. Çünkü kilo isteyen kişiler metabolizmasını hızlandırmanın yollarını arıyor. Metabolizmanın hızı yediğiniz miktardan bağımsız kilo verme sürecini zorlaştırabilir. Bu noktada insanlar metabolizma hızlandıran gıdalara ve bununla ilgili alternatif çözüm sunan ürünlere yöneliyor. Peki gerçekten bazı besinler metabolizmayı hızlandırabilir mi?
Cevap net: Evet, ancak tek başına yeterli değil. Çünkü metabolizma bütünsel çalışan bir sistemdir.
Metabolizma Nedir?
İnsanlar kilo vermeyle metabolizmayı çok bağdaştırsa da tanımı sadece kilo vermeye dayalı değil. Metabolizma, vücudun yaşamını sürdürebilmek için gerçekleştirdiği tüm kimyasal süreçlerin toplamıdır. Nefes almak, sindirim yapmak, hücre yenilemek ve enerji üretmek bu sürecin bir parçasıdır. Metabolizma hızınız ne kadar yüksekse, vücudunuz o kadar fazla kalori yakar.
Metabolizmanın çalışma hızını sadece besinler belirlemez. Hareketli yaşam tarzı, genetik faktörler, hormonlarınızın dengesi gibi birçok faktörün etkisi vardır. Ancak sağlığınız için vücudunuzu en iyi şekilde desteklemeniz lazım.
Metabolizmayı Destekleyen Yiyecek ve İçecekler
1. Su
Aslında yeterli su tüketmek en basit ama en etkili desteklerden biri. Yeterli su tüketimi metabolizmayı aktif tutar, sindirimi destekler ve yağ yakımını kolaylaştırır.
2.Protein Açısından Zengin Besinler
Vücudun proteinleri işlemesi diğer gıda gruplarına göre daha zordur. Bu yüzden yediğiniz protein miktarı arttıkça metabolizma daha çok çalışmak zorunda kalır. Yumurta, tavuk, hindi, balık gibi gıdalar hayvansal proteinlere örnekken baklagiller de bitkisel proteinlerdir. Proteinlerin termik etkisi yüksektir. Sindirilirken daha fazla enerji harcatır ve kas kaybını önler.
3. Yeşil Çay ve Kahve
İçerdikleri kafein sayesinde kısa süreli metabolizma artışı sağlar. Yeşil çaydaki kafein+kateşin yağ yakımını kahvenin yapabileceğinden daha çok destekler. Kahve ise hem enerji verir hem de enerji harcamasını artırır. Ancak şunu unutmamak lazım ki kafein susuzluk yapan, vücuttaki suyu çeken bir kimyasaldır. O yüzden kafein bazlı içeceklerden sonra tüketilen su miktarı arttırılmalıdır. Türk kahvesi geleneğimizin yanında boşuna su ikram edilmiyor.
4. Lifli Gıdalar
Lifli gıdaların sindirim süresi uzun olduğu için metabolizma daha fazla çalışır ve tokluk süresi uzar. Liften zengin sebzeler ve meyveleri günlük tüketiminize ekleyin. Liften en zengin sebzeler enginar, brokoli, ıspanak, pırasa, havuç, lahana ve kabaktır. Bitkisel proteinler de lif bakımından zengindir.
5. Sağlıklı Yağlar
Vücudun yağı da enerjiye döndürmesi süreç alır o yüzden metabolizma bunun için de hızlanarak çalışır. Zeytinyağı, avokado ve kuruyemişler, balık yağı, somon gibi hayvansal yağlar ve keten/chia vb tohumlar sağlıklı yağlar hormon dengesini destekler ve uzun vadede metabolizmayı olumlu etkiler.
Metabolizmayı Hızlandıran Diğer Destekler
Besinler destekleyicidir ama asıl etkiyi başta dediğimiz gibi bütünsellik yaratır. Sadece iyi beslenir ve düzenli egzersiz özellikle kas kütlesini artıran antrenmanları es geçerseniz metabolizma canlanmaz. Antrenmanlara önem verip yeterli protein tüketimi yapmazsanız kas kaybedersiniz.
Vücudun çalıştığı kadar dinlenmeye de ihtiyacı vardır, kaliteli uyku ile yenilenmelisiniz. Stres kontrolü metabolizmanızın canlılığı için önemlidir.
Tabii bunların hepsini adapte edebileceğiniz dengeli ve sürdürülebilir bir yaşam tarzı benimsemelisiniz.
Sonuç: Mucize Besin Yok, Doğru Sistem Var
Metabolizmayı hızlandıran tek bir sihirli besin yoktur. Ancak doğru besinleri doğru alışkanlıklarla birleştirdiğinizde vücudunuz çok daha verimli çalışır.
Unutmayın, metabolizmanız sizin düşmanınız değil. Ona doğru koşulları sağladığınızda, o zaten sizinle birlikte çalışır.